Jesienią 2025 roku miała miejsce prawdziwa rewolucja w podejściu do recyklingu. W popularnych marketach w Polsce stanęły butelkomaty, które pozwalają klientom oddawać plastikowe butelki i puszki po napojach i odzyskiwać za nie kaucję. Nie wszystko jest jednak tak kolorowe, jakby mogło się wydawać. Mieszkańcy Lęborka i powiatu już zgłaszają problemy ze zwrotem butelek w maszynach, a wielu z nich martwi się, że nie odzyska kaucji.
System kaucyjny ruszył oficjalnie 1 października 2025 r. Zwrot dowolnych opakowań ze znakiem kaucji jest możliwy w każdym sklepie o powierzchni powyżej 200 m kw., który sprzedaje napoje w opakowaniach objętych powszechnym systemem kaucyjnym. Niezależnie od tego, czy sklep ma je w swoim asortymencie i czy butelkomat akurat działa. Mniejsze sklepy również mogą przystąpić do systemu dobrowolnie. W Lęborku butelkomaty stanęły m.in. w Lidlu, Kauflandzie, Biedronce, Aldi oraz Polo Markecie.
Co zrobić, gdy butelkomat nie działa?
Gdy w sklepie nie działa butelkomat, to nie oznacza, że tracimy możliwość odzyskania kaucji. Taka sytuacja nie znosi obowiązku sklepu i uprawnień klienta. Jeżeli automat jest chwilowo niedostępny, to i tak każdy sklep objęty systemem kaucyjnym ma obowiązek przyjąć opakowania i rozliczenia kaucji.
Jeśli automat do zwrotu opakowań (butelkomat) jest nieczynny, zapełniony lub odmawia przyjęcia prawidłowo oznakowanego opakowania, należy poinformować o tym pracownika sklepu i poprosić o przyjęcie opakowań oraz ręcznie rozliczenie kaucji. Sklep objęty obowiązkiem uczestnictwa w systemie kaucyjnym ma obowiązek przyjąć opakowania także bez użycia automatu.
Pamiętaj, że:
• opakowanie nie musi pochodzić z tego konkretnego sklepu, nie musi być także w jego ofercie;
• nie potrzebujesz paragonu;
• powinieneś otrzymać konkretną kwotę wskazaną na znaku kaucji;
• masz prawo do zwrotu kaucji w formie pieniężnej.
Kto musi przyjmować opakowania?
Punktami zbiórki opakowań ze znakiem kaucji są:
• wszystkie sklepy powyżej 200 m kw., które sprzedają napoje w opakowaniach objętych systemem,
• sklepy poniżej 200 m kw., jeśli sprzedają napoje w butelkach szklanych wielokrotnego użytku (np. piwo),
• mniejsze sklepy, które dobrowolnie przystąpiły do systemu,
• automaty kaucyjne dostępne również poza sklepami,
• inne wyznaczone punkty zbiórki.
Dla klienta nie ma znaczenia, w którym sklepie kupił napój ani który producent wprowadził go na rynek – każde opakowanie z oznaczeniem systemu można oddać w dowolnym punkcie zbiórki, bez okazania paragonu.
Jakie opakowania obejmuje system kaucyjny?
System obejmuje trzy grupy opakowań po napojach:
• butelki plastikowe jednorazowe do 3 litrów – kaucja 50 groszy,
• puszki metalowe do 1 litra – kaucja 50 groszy,
• butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 litra – kaucja 1 zł.
Kaucja jest naliczana wyłącznie przy kasie. Nie powinna być wliczona w cenę produktu widoczną na półce.
Jak rozpoznać opakowanie objęte systemem?
Opakowania objęte systemem są odpowiednio oznakowane symbolem kaucji. Tylko takie opakowania podlegają zwrotowi w ramach systemu. Jeśli butelkomat nie działa, nie rezygnuj ze zwrotu. Sklep, który ma ustawowy obowiązek przyjmowania opakowań i zwrotu kaucji, powinien przyjąć je również poza automatem i wypłacić należną kwotę. Jeśli masz wątpliwości zapytaj obsługę sklepu.
Źródło: gov.pl
